ANTALYA (AA) - CAN YÜCEL - Antalya'nın Elmalı ilçesinde bağcılık yapan Burak Özkan, bir çobanın yardımıyla ulaştığı Acıkara asmasından aldığı çubukları çoğaltarak yok olmaya yüz tutan yerel üzüm çeşidini yeniden üretime kazandırdı.
Toroslar'ın 1100 metreyi aşan rakımlarında yaklaşık 30 yıldır yerel ve kuraklığa dayanıklı üzüm çeşitleri üzerine çalışan Özkan, Elmalı'nın yaşlılarından bölgede geçmişte yaygın yetiştirilen üzümün Acıkara olduğunu öğrendi.
Bu bilgi üzerine araştırmalarını sürdüren Özkan, kendisine rehberlik eden çobanın gösterdiği Acıkara asmasına ulaştı. Asmadan alınan çubuklar, özel olarak kurulan fidanlıkta çoğaltılarak yeni bağlarda yetiştirilmeye başlandı.
Burak Özkan, AA muhabirine, Acıkara'nın üretimini uzun yıllardır sürdürdüklerini, bunun için özel fidanlık kurduklarını söyledi.
Önce hastalıklara dayanıklı Amerikan anaçları yetiştirdiklerini, ardından bu anaçların üzerine Acıkara çeşidini aşıladıklarını anlatan Özkan, böylece yerel üzümün çoğaltılmasını sağladıklarını ifade etti.
- Çobanın gösterdiği asmayla yolculuğumuz başladı
Yöredeki yaşlılardan Acıkara üzümüne ilişkin bilgi aldıklarını dile getiren Özkan, şöyle konuştu:
'Elmalı'nın yaşlılarından bu bölgenin eski üzümünün Acıkara olduğunu öğrendik. Bunun üzerine arayışımıza rehberlik eden bir çoban dostumuz, bizi Elmalı'daki Acıkara asmasına götürdü. O asmadan aldığımız çubuklarla yolculuğumuz başladı.'
Asmanın yıllar boyunca kurak dönemlere rağmen yaşamını sürdürebildiğine dikkati çeken Özkan, gölge koşulları ve doğal çevrenin bu dayanıklılıkta etkili olduğunu belirtti.
Küresel iklim değişikliğiyle birlikte kuraklığa dayanıklı genetik kaynakların öneminin arttığını vurgulayan Özkan, 'Bunca yıldır Elmalı'da kurak dönemler yaşandı ancak bu asmalar ayakta kalmayı başardı. Gelecekte dünyada bu özelliklere sahip genetik kaynaklara daha fazla ihtiyaç duyulacak.' dedi.
- Toroslar'ın yüksek rakımları bağcılıkta öne çıkacak
Toroslar'ın 1000 metrenin üzerindeki kesimlerinde yetişen yerel üzüm çeşitlerine odaklandıklarını ifade eden Özkan, iklim değişikliğinin dünyadaki bağcılık bölgelerini yeniden şekillendirdiğini söyledi.
Yaklaşık 30 yıl önce Elmalı'da yatırım yapmaya başladıklarına işaret eden Özkan, 'Gelecek kuşaklara aktarabileceğimiz, kuraklığa dayanıklı ve bulunduğu iklime uyum sağlamış yerel üzüm çeşitleri üzerinde çalışıyoruz. Küresel ısınmayla birlikte 1000 metrenin üzerindeki Toroslar, bağcılık açısından çok daha önemli hale gelecek.' diye konuştu.
Acıkara'nın Elmalı'nın bilinen yerel çeşitlerinden olduğunu anlatan Özkan, asmayı bulduklarında köylüler ve yaşlı üreticilerden yaprak özellikleriyle çeşidin doğruluğunu teyit ettiklerini söyledi.
Daha önce Fransa'dan ve Türkiye'nin farklı bölgelerinden üzüm çeşitleri getirerek üretim yaptıklarını belirten Özkan, Acıkara ile birlikte yerelliğin öne çıktığını vurguladı.
Özkan, 'Acıkara ile iş yerellik kazandı. Bir Antalya üzümünü yeniden ortaya çıkarmış olduk. Asıl önemli olan da bu. Turizmde olduğu gibi tarımda da yerel değerler giderek daha fazla önem kazanıyor.' ifadelerini kullandı.
Acıkara'nın yanı sıra Elmalı'ya özgü kırmızı tilki kuyruğu üzümünün de yeniden yaygınlaştırılması için çalışma yürüttüklerini anlatan Özkan, Türkiye'de yaygın bilinen beyaz çeşidinden farklı olarak bölgede kırmızı tilki kuyruğunun yetiştirildiğini belirtti.
